Claude Monet, “Winnice pod śniegiem (okolice Vetheuil)”
“Winnice pod śniegiem (okolice Vetheuil)” to niezwykły, niemal monochromatyczny pejzaż pędzla Claude’a Moneta, namalowany w miejscowości Moulin d’Orgemont w 1873 roku, który zdradza fascynację artysty sztuką Wschodu. Delikatne, regularne pociągnięcia pędzla przypominają japońską kaligrafię. Płótno powstało rok po słynnym dziele „Impresja. Wschód słońca”, który został publicznie zaprezentowany w 1874 roku na wystawie w Atelier Nadara i nadał nazwę nowemu stylowi malarstwa: impresjonizmowi. Nazwa kierunku została nadana ironicznie przez krytyka sztuki oraz dziennikarza Louisa Leroy, ale utrwaliła się w historii sztuki i dobrze oddaje ulotność chwili, której kronikarzami byli Monet, Degas, Renoir czy Pissarro.
Na obrazie powstałym w Vetheuil widoczne są typowe dla nowego kierunku cechy: plenerowa scena skupia się na uchwyceniu gry kolorów, oświetlenia i różnych odcieni szarości oraz brązów pojawiających się w pejzażu. Obraz nie aspiruje do zgłębianie metafizycznych problemów i nie moralizuje, co często było zadaniem sztuki w poprzednich epokach. Warstwa formalna miała być zapisem indywidualnego postrzegania artysty. To właśnie jednostkowość wrażenia, słynna impresja, stanowiła o wyjątkowości dzieła sztuki. Początkowe negatywne opinie krytyków sztuki nie zdołały zniechęcić publiczności, a niezwykła popularność tego kierunku trwa do dziś, co widać również po cenach, jakie płótna impresjonistów osiągają na aukcjach. Do ważnych obrońców impresjonizm w jego wczesnej fazie należał znany marszand Paula Durand-Ruel, który wspomagał malarzy materialnie, kupował ich prace oraz organizował wystawy.
Płótno „Winnice pod śniegiem“ Paul Durand-Ruel kupił od Moneta niedługo po jego powstaniu. W 1888 roku pejzaż znajdował się w posiadaniu firmy Boussod, Valadon & Cie, a w 1893 roku – Hermanna Heilbutha. Około 1910 roku trafił do kolekcji Adolfa Rothermundta w Dreźnie, a następnie do zbiorów Leo Lewina. Następnie został zlicytowany na aukcji części jego zbiorów w 1927 roku. Potem należał do Paula Cassirera, galerii Knoedler (około 1931 roku) i Siegfrieda Arndta w Berlinie. W 1960 roku został zakupiony do Virginia Museum of Fine Art.
Informacje o obrazie:
olej na płótnie, wymiary: 60 x 81 cm, aktualny właściciel: Virginia Museum of Fine Arts, Richmond.
Literatura: Daniel Wildenstein, Claude Monet: biographie et catalogue raisonné, t. 2, Lausanne 1996, s. 110.