Paul Cézanne, Jas de Bouffan

Paul Cézanne, “Jas de Bouffan”

Niewiele wnętrz willi przy Landsbergerstrasse 1-3 (obecnie ulica Kutnowska), należącej niegdyś do Maxa Silberberga,  znamy z archiwalnych fotografii. Szczęśliwym zbiegiem okoliczności zachowały się fotografie jadalni, której wystrój kolekcjoner zlecił wziętemu artyście, dyrektorowi Akademii Sztuk Pięknych w Breslau, Augustowi Endellowi. Zdjęcia są co prawda czarno-białe, ale dzięki zachowanym opisom możemy dość dobrze odtworzyć wygląd jadalni. Wiemy, że ściany pomieszczenia zostały pomalowane na niebiesko, a biały sufit był ozdobiony linearnymi gipsowymi sztukateriami. Pokój oświetlała lampa wykonana z miedzianej blachy. Ważnym elementem dekoracyjnym był kolorowy, ręcznie tkany dywan o geometrycznych wzorach w odcieniach zieleni, czerwieni i błękitu z dodatkiem bieli i czerni. Dopasowano do niego kolorystycznie zielone, skórzane obicia krzeseł i foteli, również zaprojektowanych przez Endella. Całości wystroju dopełniał masywny okrągły stół i komody pokryte hebanowym fornirem. W tym jednolitym stylistycznie wnętrzu zawieszono modernistyczne obrazy, m. in. „Most w Trinquetaille” van Gogha, „Lekturę” Renoira oraz „Jas de Bouffan” Cézanne’a. Możemy zatem przypuszczać, że właśnie te obrazy kolekcjoner wyjątkowo cenił, skoro zdecydował się na ich ekspozycję w tym reprezentacyjnym wnętrzu.

Dzieło „Jas de Bouffan” Cézanne’a miało już ciekawą i chlubną historię, zanim trafiło do willi przy Landsbergerstrasse. W listopadzie i grudniu 1895 roku w Paryżu znany marszand i miłośnik twórczości Cézanne’a – Ambroise Vollarda zorganizował w swej galerii przy Rue Laffitte monograficzną wystawę tego malarza. Podczas tej wystawy zaprezentowano około 150 obiektów. Mimo cierpkich recenzji krytyków ekspozycja spotkała się z zainteresowaniem kolekcjonerów i młodych artystów, a w efekcie zapewniła artyście uznanie. Jednym z prezentowanych płócien był pejzaż z okolic Jas de Bouffan w pobliżu Aix, gdzie mieścił się rodzinny dom artysty. Był to też jeden z ostatnich widoków tej miejscowości namalowany przez artystę. Na pierwszym planie znajduje się basen oraz wejście do oranżerii otoczone sylwetkami drzew, a w tle widać willę w stylu włoskim, na poddaszu której mieściła się pracownia malarza.

Obraz znajdował się kolejno w posiadaniu Sidney’a Browna w Baden, Paula Rosenberga w Paryżu (do 1921 roku) i Galerie Thannhauser w Lucernie. Natomiast w latach 20. XX wieku trafił do kolekcji Maxa Silberberberga. Później, znalazł się w Nowym Jorku w salonie J.K. Thannhausera, a potem w zbiorach Salmana Schockena i Theodora Schockena. W 1966 roku obraz został wystawiony na licytacji w Parke-Bernet Galleries, kiedy to zakupił go amerykański przedsiębiorca Henry Ford II, znany z produkcji słynnych samochodów . W 1990 roku obraz podczas licytacji w nowojorskim salonie Sotheby’s został nabyty przez firmę Seibu z Tokio. Następnie obraz wystawiono na aukcji w salonie Christie’s w 2007 roku.

Informacje o obrazie:

olej na płótnie, wymiary: 71,7 x 53,3 cm, kolekcja prywatna.

Literatura:

John Rewald, The Paintings of Paul Cézanne: a Catalogue Raisonné, New York 1996, nr 688.